Ymweld ag Eryri

Cader Idris o Foel Caerynwch

alt=

Taith Penamnen

Taith Penamnen - 1 Mai 2018


Taith Penamnen
Ioan Davies

Grade: Llwybr Hamdden Canolig

Distance: 6 milltir

Time: 3 awr

Terrain: Llwybrau troed


Rwyf yn cynnig taith gymhedrol ar gyfer Mai. Mae Cwm Penamnen yn gwm naturiol a phrydferth iawn uwchben pentref bychan Dolwyddelan, sydd yn gorwedd ar ochrau’r afon Lledr rhwng Blaenau Ffestiniog a Betws y Coed.

Mae’r daith yn dilyn traciau aml bwrpas sydd yn addas ar gyfer cerddwyr neu feicwyr. Mae’r daith yn cychwyn o’r maes parcio yng nghanol y pentref gyferbyn ar orsaf drên. Gellir cyrraedd y daith yn hawdd trwy ddefnyddio trafnidiaeth cyhoeddus - (Traveline Cymru: 0871 200 22 33 or www.traveline-cymru.info).

Ceir cyfle i weld amrywiaeth eang o fywyd gwyllt wrth i’r daith ymlwybro trwy nifer o wahanol gynefinoedd naturiol. Mae’r adar a welir yn amrywio o’r Creu’r Glas i’r Hebog Tramor, sydd i’w weld yn cylchu uwch y rhaeadr. Mae rhan o’r daith yn dilyn hen ffordd Rhufeinig Sarn Helen, ac yn pasio hen gartref Angharad James (1677-1749) a oedd yn ffarmwr, telynolwraig a bardd.

Fe annwyd Angharad James yn Fferm Gelliffrydau ym Maladeulyn, Dyffryn Nantlle ar 16eg o Orffennaf, 1677. Fe briododd William Pritchard, gŵr a oedd yn dipyn hyn na hi, a oedd yn ffermio yng Nghwm Penamnen. Mi roedd hi’n byw yn Parlwr, neu Tai Penamnen, tŷ a oedd unwaith yn gartref i’r Wyniaid o Gwydir. Mi ffermiodd y dyffryn am weddill ei hoes. Bu i’r tŷ gael ei ddadorchuddio’n ddiweddar gan archaeolegwyr.

Claddwyd Angharad James ar yr 25ain o Awst, 1749, yn Eglwys Sant Gwyddelen yn Nolwyddelan. Defnyddiau ei sgiliau fel telynores i annog ei gweision fferm i ddawnsio i’w chyfeiliant tra byddent yn dychwelyd o odro.

Ioan Davies (Warden Ardal (Gogledd))