Cyflwr yr Parc

Llyn Mymbyr, Eryri

alt=Yr olygfa o Gopa'r Wyddfa

Rhwydwaith Monitro Dyfroedd Asid y Deyrnas Unedig

Rhwydwaith Monitro Dyfroedd Asid y Deyrnas Unedig

Sefydlwyd Rhwydwaith Monitro Dyfroedd Asid y Deyrnas Unedig (UKAWMN) yn 1988 i fonitro effaith ecolegol dyddodiad asid yn yr ardaloedd hynny y credir eu bod yn sensitif i asideiddio. Mae’r gronfa ddata yn darparu cofnod tymor hir o gemeg a bioleg dŵr sy'n unigryw i systemau dŵr croyw ucheldir yn y DU. Caiff dau lyn yn Eryri (Llyn Llagi ger Cnicht a Llyn Cwm Mynach yn y Rhinogydd) eu monitro o dan y cynllun hwn. Mae monitro biolegol a chemegol yn digwydd yn chwarterol, ac mae’r diatomau epithilig ac infertebratau benthig yn cael eu samplu bob blwyddyn. Caiff y canlyniadau eu cyhoeddi bob blwyddyn gan y Rhwydwaith.

Nododd Adroddiad 10 Mlynedd Rhwydwaith Monitro Dyfroedd Asid y Deyrnas Unedig 1988 – 1998 (March 2000) y canlynol (Ffynhonnell: UKAWMN www.ukawmn.ucl.ac.uk):

  • Mae tystiolaeth gref o Lyn Llagi o adferiad cemegol a biolegol hirdymor o asideiddio. Nododd Adroddiad Deongliadol 20 Mlynedd Rhwydwaith Monitro Dyfroedd Asid y DU fod adferiad sylweddol parhaus o asideiddio yn y safle hwn.
  • Mae creiddiau gwaddod Llyn Cwm Mynach yn dangos fod asideiddio'n digwydd tan yn gymharol ddiweddar, a’i fod yn cael ei waethygu gan goedwigaeth o fewn y dalgylch. Ychydig o newidiadau clir yng nghemeg y llyn a ddigwyddodd yn y cyfnod o 10 mlynedd hyd at 1998. Ychydig o dystiolaeth o adferiad o asideiddio a ganfuwyd gan Adroddiad Deongliadol 20 Mlynedd Rhwydwaith Monitro Dyfroedd Asid y DU mwy diweddar.

Er bod crynodiadau llygryddion wedi gostwng mewn ymateb i reoliadau allyriadau, mae adferiad ecosystemau Eryri o asideiddio yn cymryd mwy o amser ac mae’r lefelau cyfredol o lygryddion (megis nitrad ac osôn) yn dal yn debygol o gael effaith negyddol ar gynefinoedd lled-naturiol .Mae osgoi effeithiau o'r fath yn yrrwr allweddol y tu ôl i Strategaeth Ansawdd Aer y DU sy'n gosod amcanion ansawdd aer ar gyfer nifer o lygryddion pwysig, i'w cyflawni erbyn 2020.