Cyflwr yr Parc

Amaethyddiaeth

alt=Yr olygfa o Gopa'r Wyddfa

Amaethyddiaeth

Mae'r hinsawdd arforol tymherus llaith yn bennaf wedi’i gyfuno â thopograffi Cymru yn golygu bod amaethyddiaeth yn canolbwyntio'n bennaf ar fagu da byw ar gyfer cig a chynhyrchu llaeth. Mae’r gyfran fwyaf yn ymwneud â chynhyrchu cig coch (defaid, gwartheg, moch), tua 43% o gyfanswm Allbwn Amaethyddol Cymru. Mae tyfu cnydau âr neu arddwriaethol a magu dofednod neu foch yn sectorau llai.

Mae ffermydd defaid neu wartheg yr ucheldir yn cynnwys 31% o'r cyfanswm, gyda 4% yn llaeth. Ar hyn o bryd, mae tua 9.7m o ddefaid yng Nghymru (tua chwarter cyfanswm defaid y DU) ac oddeutu 1.1 miliwn o wartheg.

Mae'r dynodiad Ardaloedd Llai Ffafriol (ALFf) yn cwmpasu 76% o arwynebedd tir amaethyddol yng Nghymru. Diffinnir yr ardaloedd hyn fel tir lle y cyfyngir ar gynhyrchiant amaethyddol oherwydd cyfyngiadau topograffig a hinsoddol megis llethrau serth, priddoedd gwael a llawer o law. Dangosodd Ystadegau Amaethyddol Cymru 2012-2013 fod 63,366 ha o goetir (20% o holl goetiroedd Cymru) ar ddaliadau amaethyddol yn 2013, a leolir yn bennaf yn yr Ardaloedd Llai Ffafriol.

Mae'r Awdurdod yn cydnabod pwysigrwydd amaethyddiaeth i Eryri trwy gael staff ymroddedig i weithio ochr yn ochr â ffermwyr i gyflenwi Pwrpasau’r Parc Cenedlaethol. Mewn blynyddoedd diweddar, bu'r Adran Amaethyddiaeth yn allweddol wrth dynnu i lawr arian Ewropeaidd er mwyn galluogi ffermwyr i ymgymryd â nifer o brosiectau rheoli tir.

Yn ychwanegol at gyflwyno grantiau i reoli tir, mae’r adran hefyd yn darparu cyngor polisi/cymorth technegol ac yn penderfynu ar geisiadau (cynllunio) caniataol datblygiadol am amaethyddiaeth yn y Parc Cenedlaethol.

Dosbarthiad Tir Amaethyddol

Mae'r system Dosbarthiad Tir Amaethyddol yn darparu mecanwaith ar gyfer asesu ansawdd tir amaethyddol i wneud penderfyniadau gwybodus ynglŷn â’i ddefnydd yn y dyfodol. Mae'r dosbarthiad yn seiliedig ar y cyfyngiadau tir ffisegol tymor hir i ddiben defnydd amaethyddol. Ffactorau sy'n effeithio ar y radd yw: nodweddion hinsawdd, safle a phridd a'r rhyngweithiadau pwysig rhyngddynt. Yn Ffigwr 6 gweler fap sy’n dangos y dosbarthiadau tir o fewn y Parc Cenedlaethol. Mae'r tir wedi'i raddio'n 3 (da/ cymedrol) ac is.

Ffigwr 6: Dosbarthiad Tir Amaethyddol ar gyfer y Parc Cenedlaethol (Ffynhonnell: Awdurdod Parc Cenedlaethol Eryri, 2008)

Ffigwr 6: Dosbarthiad Tir Amaethyddol ar gyfer y Parc Cenedlaethol (Ffynhonnell: Awdurdod Parc Cenedlaethol Eryri, 2008)