Awdurdod y Parc

Filmio yn Hafod Eryri

alt=

Blodeuo Cynnar i Goed Hynafol

Printio

31 Mawrth 2017

Mae’r haf wedi cyrraedd yn gynnar i Blas Tan y Bwlch eleni gyda’r rhododendronnau eisoes yn llawn blodau.

Erbyn canol Ebrill bydd y Rhododendron arboretum fel arfer wedi blodeuo, ond eleni, fe ddechreuodd y coed yng ngerddi Plas Tan y Bwlch, Maentwrog flodeuo ddiwedd Chwefror a bellach, mae’r coed i’w gweld ar eu gorau. Newid hinsawdd yw’r prif reswm am y wledd o liw ar lethrau Dyffryn Maentwrog ac unwaith eto eleni fe brofodd y gerddi aeaf lled dyner a chyfnodau hir heb rew neu eira.

Daw’r gair Rhododendron o’r gair Groeg “Rhodo”, sef rhosyn, a “Dendron”, sef coeden. Y math arbennig hwn, â’i flodau ysgarlad, pinc a gwyn, y Rhododendron arboretum, yw blodyn cenedlaethol Nepal a gall dyfu i fyny hyd at 12 metr. Mae’r rhododendronnau yn y Plas yn nodedig, nid yn unig oherwydd eu bod gyda’r mwyaf o’u bath sy’n tyfu yng Nghymru, ond hefyd, maent ymhlith yr hynaf o’u bath ym Mhrydain. Dengys dogfennau iddynt gael eu plannu yng ngerddi’r Plas bron i 200 mlynedd yn ôl, lai na degawd ar ôl iddynt gael eu cyflwyno i Brydain o ardaloedd Kashmir a Bhutan ym mynyddoedd yr Himalaya.

Yn ôl yr ymgynghorydd garddio, Tony Russell,

“Rydan ni’n dechrau gweld y patrwm yn newid ar yr ynysoedd hyn. Mae nifer o blanhigion yn blodeuo’n gynharach yn y flwyddyn oherwydd effeithiau newid hinsawdd, sydd wrth gwrs yn ofid i bawb. Yma yn y Plas, gallwn ddisgwyl i flodau’r rhododendron arboreum oroesi tan ddiwedd Ebrill a chan fod y gerddi a’r Ystafell De wedi ail agor bellach, mae cyfle gwych i’r cyhoedd ddod i fwynhau’r lliwiau anhygoel.”

Arferai Plas Tan y Bwlch fod yn gartref i deulu’r Oakeley a wnaeth eu ffortiwn o chwareli llechi yn ardal Blaenau Ffestiniog. Buddsoddwyd yn helaeth yn y gerddi yn yr 1880’au ac erbyn heddiw, mae’r 13 erw o erddi sy’n amgylchynnu’r hen blasdy, yn cynnwys rhai o goed mwyaf Cymru a’r DU, yn ogystal â phlanhigion egsotig a llwybrau hamddenol.

Oriau agor gerddi Plas Tan y Bwlch yw 10 – 5, ac maent ar agor saith niwrnod yr wythnos tan ddiwedd hydref.  

Diwedd

Nodyn i Olygyddion

  1. Oriau agor yr Ystafell De yw 11 – 4
  2. Am fwy o wybodaeth, cysylltwch â Llinos Angharad, Swyddog y Wasg APCE ar 01766 772237 neu 07766 255509