Cynllunio

Maes y Waen, Penmachno

Beddgelert

Coed a Cynllunio

Wrth ystyried ceisiadau cynllunio, mae'n rhaid i'r Parc Cenedlaethol dalu sylw arbennig i gadw coed fel arweddion tirwedd. Mae cais sy'n cynnwys coed sy'n tyfu ar y safle'n barod i mewn i'r dyluniad yn well nag un sy'n eu hanwybyddu.

Os yw'r coed mewn cyflwr sad ac iach, mae o hyd yn well eu cadw na phlannu rhai eraill yn eu lle sy'n cymryd blynyddoedd lawer iddynt aeddfedu a chyrraedd eu llawn dwf. Gall coed ychwanegu at werth eiddo.

Gweler isod ganllawiau ynglyn â sut i fynd ati.

Coed a Cynllunio, Betws Garmon

Coed a Cynllunio, Betws Garmon (© APCE)

Arolwg

Dylai arolwg o'r coed ar y safle gael ei wneud ar y dechrau un. Dylid mesur lledaeniad eu canghennau a phlotio cyfanswm arwynebedd pob coeden yn fanwl gywir ar y cynllun.

A yw'r coed yn sad ac yn iach?

Efallai y bydd angen cyngor proffesiynol gan arbenigwr coed. Gall ceisio â chadw coed nad ydynt yn sad achosi problemau yn y dyfodol.

Sut wnaiff y datblygiad gydweddu â'r coed?

Byddai hyn yn dibynnu'n gyfan gwbl ar arwynebedd lledaeniad canghennau'r coed. Nid yw'n ddigon cynllunio'r datblygiad o gwmpas y coed. Er mwyn diogelu eu gwreiddiau mae'n hollbwysig nad oes gwaith a fyddai'n aflonyddu ar lefelau'r pridd yn cael ei wneud o dan eu coronau ychwaith. Y rheol euraid yw osgoi aflonyddu'r ddaear o gwbl.

Cynllunio ar gyfer y Dyfodol

Cofiwch gynllunio ar gyfer peipiau dwr, ceblau tanddaearol a thraeniau gan fod yn rhaid cadw'r rhain i gyd i ffwrdd o ledaeniad canghennau'r coed.

Dewis pa goed i'w cadw

Dylai eich cynlluniau dylunio ddangos yn glir pa goed yr ydych yn bwriadu eu cadw a pha goed yr ydych am eu cwympo. Os oes rhaid dewis, mae'n well cadw coeden ifanc, iach yn hytrach nag un sy'n nesáu at ddiwedd ei hoes. Ond cofiwch fod coed ifanc yn tyfu'n fwy, felly rhaid caniatáu ar gyfer hynny.

Fydd y coed yn niwsans yn y dyfodol?

Ar wahân i mewn priddoedd clai, anaml iawn y mae coed yn gyfrifol am ddifrod i sylfeini, ond os mai coed poplys neu ynn ydynt, efallai y bydd rhaid i chi gymryd camau i gyfyngu ar ledaeniad eu gwreiddiau.

Trin Coed

Mae gan sawl coeden iach beth pren marw ynddi. Gofynnwch i arbenigwr coed gyflawni unrhyw driniaeth sydd angen ei gwneud cyn i'r datblygiad ddechrau. Peidiwch â dibynnu ar siarcod a all ymddangos eu bod yn rhatach. Bydd yn rhaid i rywun dalu'n ddrud am y problemau y maent yn eu hachosi!

Osgowch achosi difrod i goed wrth ddatblygu

Gwyliwch achosi difrod i goed yr ydych yn bwriadu eu cadw. Efallai na fyddai effaith y difrod yn amlwg ar unwaith. Gall marwolaeth araf coeden sydd wedi cael difrod arwain at gostau sylweddol i'w chwympo wedi i'r datblygiad gael ei gwblhau. Mae yna achosion lle cafodd datblygiad ei gynllunio o amgylch coeden oedd wedi'i difrodi i'r fath raddau yn ystod adeiladu fel bod yn rhaid ei chwympo wedyn.

Gadewch ddigon o le

Peidiwch â chael eich temtio i wasgu adeiladau'n rhy agos at goed. Bydd yn rhaid i bobl fyw gyda nhw.

Rhai pwyntiau i'w cofio mewn perthynas â lledaeniad canghennau coeden:

  • Peidiwch â chludo pridd i ffwrdd nac ychwanegu ato, hyd yn oed dros dro
  • Peidiwch â chynnau tanau
  • Peidiwch â storio deunyddiau, cemegion neu danwydd
  • Peidiwch â thorri ffosydd
  • Peidiwch â gadael i beiriannau neu gerbydau groesi'r ddaear
  • Peidiwch â chodi unrhyw gytiau neu strwythurau eraill
  • Gofalwch na wnaiff peiriannau'n gweithio gerllaw ddifrodi canghennau

Yr unig ffordd o osgoi unrhyw ddifrod i'r coed yr ydych am eu cadw yw trwy godi ffens gadarn o amgylch y tu allan i ledaeniad eu canghennau cyn i waith ddechrau a pheidio â'i thynnu i lawr nes bydd y gwaith i gyd wedi'i orffen. Bydd yr Awdurdod Cynllunio yn disgwyl i chi wneud hyn. Chi eich hun fydd yn elwa yn y pen draw.

Cysylltwch

For further information contact: Gwasanaeth Amgylchedd Naturiol a Choedwigaeth,
Swyddfeydd y Parc Cenedlaethol,
Penrhyndeudraeth,
Gwynedd. LL48 6LF

Ffôn: 01766 770274
Ffacs: 01766 771211
E-bost: parc@eryri-npa.gov.uk